Ramazan'da Ağız ve Diş Sağlığı

Oruç döneminde uzun süre su ve besin alınmaması ağız içindeki dengeyi değiştirir. En sık bildirilen şikâyetler ağız kuruluğu ve buna bağlı koku artışıdır.
Bu yazıda bu dönemde ağız sağlığının nasıl korunabileceğini açıklıyoruz.
Ağız neden kurur?
Tükürük ağzı doğal olarak temizler, asidi dengeler ve bakteri etkinliğini sınırlar.
Uzun süre sıvı alınmadığında tükürük salgısı azalır. Azalan tükürük, koruyucu işlevini de aynı ölçüde yerine getiremez.
Bu durum ağız kuruluğu hissine, ağız içinde yapışkanlık ve koku artışına yol açabilir.
Koku neden artar?
Ağız kokusunun kaynağı, oksijensiz ortamda çoğalan bakterilerin ürettiği uçucu bileşiklerdir.
Tükürük azaldığında bu bakterilerin etkinliği artar. Ayrıca dilin arka bölümünde biriken tabaka, tükürükle daha az temizlendiği için belirginleşir.
Koku bu dönemde artmış olabilir; ancak altta diş eti hastalığı veya çürük gibi bir neden varsa, oruç bu tabloyu görünür kılar. Şikâyet oruç dışındaki dönemde de sürüyorsa değerlendirme önerilir.
Sahur ve iftar arasında
Sıvı alımı, iftar ile sahur arasına yayılarak yapılmalıdır. Tek seferde çok miktarda su içmek, gün boyu süren ihtiyacı karşılamaz.
Kafein içeren içecekler idrar yoluyla sıvı kaybını artırabilir; bu dönemde miktarının sınırlanması yerinde olur.
Aşırı tuzlu ve baharatlı yiyecekler susuzluk hissini artırır.
Sahurda tüketilen şekerli gıdalar, uzun süre fırçalanmayan bir ağızda çürük riskini yükseltir.
Fırçalama ne zaman yapılmalı?
Fırçalama orucu bozmaz; dikkat edilmesi gereken macunun yutulmamasıdır.
Sahur sonrasında mutlaka fırçalanmalıdır. Bu, gün boyu ağızda kalacak besin artıklarını uzaklaştırır ve en belirleyici adımdır.
İftar sonrasında da fırçalama yapılır.
Gün içinde ağızda rahatsızlık hissediliyorsa, macun kullanmadan ıslak fırça ile temizlik yapılabilir.
Diş arası temizliği ihmal edilmemelidir; en fazla birikim dişler arasında oluşur.
Dil temizliği
Bu dönemde etkisi belirgin olan bir uygulamadır.
Dil sırtındaki tabaka, koku oluşumunda önemli bir paydır. Sahur ve iftar sonrasında dilin arkadan öne doğru, bastırmadan temizlenmesi kokuyu azaltır.
Sakız ve gargara
Gün içinde sakız çiğnemek orucu bozar; bu dönemde uygun değildir.
İftar sonrasında şekersiz sakız çiğnemek tükürük salgısını artırarak yardımcı olabilir.
Alkol içeren gargaraların uzun süreli kullanımı ağız kuruluğunu artırabileceği için tercih edilmez.
Sigara
Sigara ağız kuruluğunu ve kokuyu belirgin biçimde artırır.
Oruç dönemi, gün içinde zaten ara verildiği için azaltmayı denemek açısından elverişli bir aralık oluşturabilir.
Diş tedavisi bu dönemde yapılabilir mi?
Muayene ve çoğu işlem yapılabilir. Uygulama sırasında suyun yutulmaması gerekir; bu, kullanılan emici sistemlerle sağlanır.
Yine de tercih edilen, planlanabilir işlemlerin iftar sonrasına alınmasıdır. Böylece hem işlem sonrası ilaç kullanımı kolaylaşır hem hasta daha rahat eder.
Ağrı, şişlik veya enfeksiyon gibi durumlar ertelenmemelidir. Bu tablolarda tedavi, dönemden bağımsız olarak yapılmalıdır.
Kullanılacak ilaçlar konusunda hekiminizi oruç tuttuğunuz konusunda bilgilendirin; kullanım saatleri buna göre planlanabilir.
